De gescheurde achterste kruisband

De achterste kruisband is een belangrijke structuur voor de stabiliteit van de knie. De achterste kruisband voorkomt het achterwaarts bewegen van het onderbeen ten opzichte van het bovenbeen evenals een overstrekking van de knie. 

Een scheur van de achterste kruisband komt veel minder vaak voor dan een scheur van de voorste kruisband. De achterste kruisband scheurt als het scheenbeen met gebogen knie met geweld naar achteren wordt geduwd ten opzichte van het bovenbeen. Dit gebeurt nogal eens bij auto-ongevallen, waarbij er een contact is met het dashboard net onder de knieschijf of bij sportongevallen waarbij men valt op de gebogen knie of de knie overstrekt. Een scheur van de achterste kruisband betekent dat de knie een ernstig letsel heeft doorgemaakt. Er komen dan ook vaker andere letsels voor in de knie van bv meniscus, zijbanden of kraakbeen. Het letsel aan de buitenzijde van de knie is berucht. De pijn en de zwelling na een achterste kruisbandscheur variëren, maar zijn meestal veel minder dan bij een voorste kruisbandletsel. De zwelling wordt vaak alleen ervaren als wat stijfheid in combinatie met een doorzakkingsgevoel bij het veranderen van staprichting. Soms wordt er een bloeduitstorting in de knieholte waargenomen.    

De behandeling van een gescheurde achterste kruisband:  

De behandeling in eerste instantie is rust, koelen, hoogstand van het been en eventueel ontstekingsremmers tegen de pijn en/of zwelling. De eerste dagen kan het ook noodzakelijk zijn te lopen met krukken. De achterste kruisband kan grotendeels herstellen indien het letsel snel wordt herkend. Een tijdige behandeling met gips of adequate brace blijkt dan soms net zo effectief als een operatie.  

Onbehandeld kan een achterste kruisbandletsel leiden tot speling van de knie. U ervaart dan een doorzakgevoel of de neiging de knie te overstrekken. Pijnklachten aan de voorzijde van de knie komen ook vaker voor bij een letsel van de achterste kruisband  hetgeen wordt veroorzaakt door het uitzakken van het onderbeen. Dit kan uiteindelijk leiden tot vroegtijdige slijtage van het kniegewricht, voornamelijk ter plaatse van de binnenzijde van de knie en/of de achterzijde van de knieschijf.

Als de mate van speling in de knie beperkt is, hoeft er geen operatie plaats te vinden.  Met een goed oefenprogramma bij de fysiotherapeut kunt u het gevoel van instabiliteit verminderen. In het begin kan ook het dragen van een brace zinvol zijn. Bij de meer uitgesproken instabiliteit, waarbij er meestal meerdere kniestructuren zijn aangetast Kan een operatie uitkomst bieden: de achterste kruisbandreconstructie. 

De achterste kruisband kan niet worden gehecht. Het is bij een operatie noodzakelijk om de achterste kruisband te vervangen met sterk weefsel. Gezien de grote krachten die een achterste kruisband dient op te vangen, wordt vaak gekozen voor donorweefsel. Lichaamseigen materiaal als vervanger is ook mogelijk en wordt ook gebruikt zoals hamstrings of kniepees . 

De achterste kruisbandreconstructie vindt plaats via een kijkoperatie. Eerst worden de resten van de gescheurde achterste kruisband verwijderd. Hierna worden er tunnels in onder- en bovenbeen geboord. De nieuwe achterste kruisband wordt door de tunnels in de knie geleid en vastgezet. De knie is vaak gezwollen na de operatie. Vaak neemt de beweeglijkheid die door de ingreep is verkregen, tijdelijk af als gevolg van deze zwelling.   De resultaten van de achterste kruisband operaties zijn in het algemeen minder voorspelbaar dan de resultaten bij het herstel van de voorste kruisband.

Nabehandeling van een geopereerde achterste kruisband:

De operatie gaat met een kort verblijf in het ziekenhuis gepaard. De eerste dag na de operatie wordt het drukverband verwijderd. U dient de eerste zes tot acht weken krukken te gebruiken en te lopen met alleen voetcontact (dwz u mag de voet op de grond plaatsen maar er niet op steunen). Meestal wordt een brace of gips om het been aangebracht. Uw behandelend specialist zal u hierover informeren. Het is aan te raden gedurende de weken/maanden van revalidatie, hulp in te schakelen van een ervaren fysiotherapeut.  

Adviezen voor thuis na een achterste kruisbandoperatie:

Na het ontslag is het de bedoeling dat u gedurende een aantal weken zelf thuis oefent: statische krachtoefeningen voor de voorste dijspier en voet/enkelmobilisaties. De ingebrachte ‘nieuwe’ kruisband heeft tijd nodig om in te groeien en een stevige knieband te worden. De totale revalidatie na operatie duurt 9-12 maanden. De revalidatie is ingrijpender dan het herstel na een voorste kruisband. Voor een volledige belasting en het hervatten van contactsporten kunt u rekenen op 6 tot 8 maanden, mits er geen sprake is van bijkomende letsels.

Het moment waarop u weer kunt werken hangt af van de grootte van de operatie en de aard van het werk dat u doet. Als leidraad voor de duur van uw herstel geven we u een globaal tijdpad. U kunt weer autorijden na 6 weken. U kunt weer zittend werk doen na 3-4 weken. U kunt weer licht lichamelijk werk doen na 8 weken. U kunt zwaarder lichamelijk werk doen na 3 maanden (en in sommige gevallen is dit helaas nog wat langer…). Wetenschappelijk onderzoek heeft aangetoond dat een beperkte speling blijft bestaan in de knie na een achterste kruisband reconstructie. Het doorzakgevoel is bij de meeste patiënten wel verdwenen ondanks de geringe restinstabiliteit.